De haven van Antwerpen is de tweede grootste uitstoter van CO2 van de Europese havens, concludeert de niet-gouvernementele organisatie (ngo) Transport & Environment op basis van een recent onderzoek. De studie heeft betrekking op koolstofemissies van schepen die de haven verlaten en binnenkomen vanuit de hele toeleveringsketen, evenals emissies van activiteiten in havens zoals laden, lossen en tanken waarvoor schepen hun eigen dieselgeneratoren gebruiken. De Antwerpse haven stoot op die onderdelen van haar activiteiten volgens de studie 7,4 miljoen ton CO2 per jaar uit, naast andere broeikasgassen als stikstofdioxiden en zwaveldioxiden.
De ngo stelt dat havens meer kunnen doen en verwijst onder meer naar de zogenaamde walstroom, waarbij schepen zich bij het aanmeren aansluiten op het elektriciteitsnet van de wal. Vandaag is walstroom de meest geschikte technologie om de ligemissies van containerschepen te verlagen en bij te dragen aan een betere luchtkwaliteit en aan minder omgevingslawaai. Walstroom voor zeeschepen loopt in Vlaanderen achter op die voor binnenvaartschepen.
Op de vragen van Vlaams volksvertegenwoordiger Stijn De Roo (CD&V) over walstroom voor de zeevaart antwoordde bevoegd minister Zuhal Demir (N-VA) dat zij kennis genomen heeft van de vermelde studie.
In de Vlaamse havens is ongeveer 60% van de uitstoot van de zeescheepvaart te wijten aan de ligemissies door het stationair draaien van hulpmotoren van de schepen voor de productie van elektriciteit. De introductie van walstroom kan dus een belangrijke bijdrage leveren aan de verbetering van de luchtkwaliteit en vermindering van de stikstofdepositie.
De uitstoot van zeeschepen doet zich op hogere hoogte voor (door de schouwen op de schepen) en dus werkt de uitstoot vooral in op wat we de achtergrondconcentraties noemen. Om de luchtkwaliteit te verbeteren is de aanpak van de uitstoot van de zeevaart zeker ook belangrijk. Die uitstootnormen en mogelijkheid tot aansluiten op walstroom dienen echter vooral op Europese schaal aangepakt te worden gelet op het internationale karakter van de zeevaart. Er is een akkoord tussen alle grote Noord-West Europese havens om walstroom te promoten.
Het gebruik van walstroom voor zeevaart maakt deel uit van het Europese Fit For 55-pakket. Hierbij worden verplichtingen opgelegd voor het voorzien van walstroom voor zeeschepen in de havens (AFIR), daarnaast worden verplichtingen opgelegd aan zeeschepen om de aansluiting op walstroom mogelijk te maken (FuelEU Maritime). Naar alle verwachtingen zal deze Europese ontwerpregelgeving in de loop van 2022-2023 van kracht worden.
Stijn De Roo: “Walstroom voor zeeschepen is een belangrijke stap voor de verbetering van de luchtkwaliteit en de vermindering van CO2-uitstoot. Dankzij walstroom stoten onze havens minder uit en zijn ze klaar voor de toekomst!
Het is belangrijk dat deze problematiek op Europese schaal wordt aangepakt. Hoe vlugger de Europese ontwerpregelgeving van kracht wordt, hoe beter!”
Op 11 februari 2026 ging het Vlaams Biodiversiteitsportaal (VBP) online. Het portaal, dat werd ontwikkeld door het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO), fungeert als centrale hub voor open biodiversiteitsdata door datasets en soortenwaarnemingen te standaardiseren en te bundelen.
Recent werd de European Life Sciences Coalition (ELSC) boven de doopvont gehouden. Deze coalitie, waar onder meer het Vlaams Instituut voor Biotechnologie deel van uitmaakt, heeft als doel om het Europese investeringsecosysteem voor biotechbedrijven te versterken.