Het Agentschap Wegen en Verkeer (AWV) is bevoegd voor de bermen langs de autosnelwegen en gewestwegen. De Vlaamse overheid kiest voor ‘ecologisch bermbeheer’.
Om de natuur te beschermen, maait AWV de bermen slechts op bepaalde momenten van het jaar zoals vastgelegd in het Bermbesluit. Als de verkeersveiligheid in het gedrang komt, bijv. als de verkeersborden onvoldoende zichtbaar zijn, wordt onmiddellijk opgetreden.
Concreet kan tussen 15 april en 15 juni een veiligheidsmaaibeurt uitgevoerd worden. Dat gebeurt enkel waar dat nodig is om de verkeersveiligheid te garanderen. Na 15 juni volgt een eerste maaibeurt en waar nodig een tweede maaibeurt na 15 september.
In bepaalde zones, vooral langs autosnelwegen en grotere oppervlaktes, zijn er bermbeheersplannen van toepassing. Dan gelden andere voorwaarden bij de maaibeurten. In deze zones wordt soms voor 15 juni of maar één keer per jaar gemaaid. De effectieve uitvoeringsperiode van iedere maaibeurt kan jaarlijks verschillen (afhankelijk van onder meer de weersomstandigheden).
Op de vragen van Vlaams volksvertegenwoordiger Stijn De Roo (CD&V) over het bermbeheer van het Agentschap Wegen en Verkeer antwoordde minister van Mobiliteit en Openbare Werken Lydia Peeters (Open Vld): “Het huidige maaibeheer zal verder gezet worden met als belangrijk doel de ecologische meerwaarde te optimaliseren.
De grazige vegetatie wordt steeds beheerd door middel van machinaal maaien. De keuze van houtige dan wel grazige vegetatie gebeurt in eerste instantie in functie van de verkeersveiligheid en vervolgens van de biodiverstiteit, de beheerkost en de landelijke inpassing.
Op enkele plaatsen in Oost-Vlaanderen wordt, op een totale oppervlakte van 34,07 ha, het beheer uitgevoerd door middel van schapenbegrazing. De keuze van schapenbegrazing wordt gemaakt om verschillende redenen. Voor hoge steile taluds die moeilijk te beheren zijn, is schapenbegrazing ideaal. Schapen kunnen het opschieten van ongewenste vegetatie zoals Amerikaanse Vogelkers tegen houden. Schapenbegrazing wordt uitbesteed aan herders door middel van een ‘onderhandelingsprocedure zonder bekendmaking’.
Het bermmaaisel wordt steeds afgevoerd naar composteringsbedrijven.”
Stijn De Roo: “Het is belangrijk dat het huidig maaibeheer verdergezet wordt met als doel de ecologische meerwaarde te optimaliseren. Het ecologisch bermbeheer resulteert in een grotere soortenrijkdom. De grote en langdurende bloemenrijkdom is zowel voor insecten als voor mensen aantrekkelijk. Uiteraard moet met de verkeersveiligheid (zichtbaarheid) voor de weggebruiker steeds rekening gehouden worden bij de keuze van de maaimomenten. In 2020 werd in Oost-Vlaanderen 9.483 ton bermmaaiafval vergaard, waarvoor het kostenplaatje 561.375 euro bedroeg, dus 59 euro per ton.”