In de afgelopen decennia is de daling van het aantal landbouwbedrijven niet enkel een demografisch of economisch fenomeen, maar ook het resultaat van structurele evoluties binnen de sector. Ook hebben maatschappelijke verwachtingen rond duurzaamheid, stikstofemissies en dierenwelzijn een impact op het beleid en de bedrijfsvoering.
Vlaams volksvertegenwoordiger Stijn De Roo (cd&v) vroeg aan de bevoegde minister op welke manier Vlaanderen het aantal starters in de landbouw stimuleert.
Minister Brouns antwoordde:
"Ik steun jonge starters vandaag al op heel wat manieren. Het Vlaams GLB-Strategisch Plan 2023-2027 ondersteunt starters in de landbouw op verschillende manieren:
- Vlaanderen trekt maar liefst 3% van de pijler 1-middelen uit voor aanvullende inkomenssteun voor jonge landbouwers, gelet op het belang van verjonging voor de sector.
- Zowel starters als jonge landbouwers, indien ze voldoen aan de voorwaarden, kunnen betalingsrechten uit de reserve ontvangen. Op deze wijze krijgen deze landbouwers toegang tot de basisinkomenssteun voor duurzaamheid.
- Om in aanmerking te komen voor heel wat GLB-maatregelen moet een landbouwer voldoen aan de definitie van actieve landbouwer. Daarop zijn een aantal uitzonderingen opgenomen voor instromers om ervoor te zorgen dat ook zij toegang hebben tot de GLB-steun.
- De door het VLIF toegekende opstart- en overnamesteun voor jonge landbouwers werd bij de start van het GLB 2023-2027 hervormd. De aangepaste voorwaarden voor de steun maken een meer geleidelijke instap in het bestaand landbouwbedrijf of opstart van een nieuw bedrijf mogelijk. Sinds het GLB 2023-2027 is het in Vlaanderen ook mogelijk om opstartsteun te geven voor de uitbouw van een bedrijf op een volledige nieuwe site of door het overnemen van een site die al een tijd buiten landbouwgebruik is. Uit het aantal steunaanvragen kan afgeleid worden dat er meer interesse is bij jonge mensen om een subsidieaanvraag in te dienen.
- De verhoging van de VLIF-investeringssteun met 10% voor jonge landbouwers tijdens het overnameproces of de opstartfase van het bedrijf voor de meest duurzame investeringen zorgt ervoor dat jonge mensen de noodzakelijke investeringen kunnen doen om het bedrijf future proof’ te maken.
- Aan starters van alle leeftijdscategorieën worden kansen geboden met de VLIF maatregel ‘Opstart van of omschakeling naar een toekomstgerichte duurzame ondernemingsstrategie op een landbouwbedrijf’. De opstart van of de omschakeling naar bedrijfsstrategieën met focus op een vernieuwend product- of dienstenaanbod op een landbouwbedrijf wordt ondersteund met 20.000 of 40.000 euro subsidie.
- Steun voor de omschakeling naar biologische landbouw en de voortzettingssteun voor biologische landbouw in combinatie met steun voor ecoregelingen en agromilieuklimaatmaatregelen.
Daarnaast brengen we de belemmeringen van jonge en startende landbouwers in kaart en maken we, op basis daarvan een plan op om deze drempels te verlagen. Tot slot zetten we ook in op de toegang tot grond te verbeteren."