Hinder door werken aan tramlijn T2: nood aan meer alternatieven

Publicatiedatum

Auteur

Stijn De Roo

Deel dit artikel

Op 19 mei 2025 vond een persmoment plaats waarin de Stad Gent en De Lijn aankondigden dat tramlijn T2 vanaf 1 september 2025 tot minstens eind 2028 onderbroken zal zijn tussen Gent Rabot en Evergem.

De aanleiding is een reeks noodzakelijke werken aan de tramsporen op verschillende locaties, met in een latere fase ook een volledige heraanleg van het wegdek, de riolering en nutsleidingen. Tegelijkertijd staan er nog andere grote infrastructuurprojecten gepland in dezelfde zone, waaronder de herinrichting van de Wiedauwkaai en de werken aan de R4.

Hoewel het coördinatieplatform Gent op Weg een aantal oplossingen heeft uitgewerkt om de hinder voor weggebruikers te beperken, is het duidelijk dat het cumulatieve effect van deze werven bijzonder zwaar zal doorwegen op de bereikbaarheid van Wondelgem, Evergem en het bredere Meetjesland.

Deze regio is nu al geconfronteerd met structurele files, beperkte fietsinfrastructuur en een drukbereden openbaar vervoer. De aangekondigde vervangbuslijnen zijn min of meer versterkte bestaande routes, die andere oorsprong- en herkomstlocaties hebben dan de tramlijn T2. Bovendien lijken de 'vervangbuslijnen' hun nut te verliezen als ze, zoals nu gevreesd wordt, vast komen te zitten in hetzelfde verkeersinfarct. Nochtans liet de schepen op de commissie in maart weten: "De reiswegen van enkele buslijnen zal hertekend worden en de frequentie van deze buslijnen zal een significante verhoging kennen. Volgens de data bij De Lijn zal dit voldoende zijn om het aantal reizigers van tramlijn T2 op dit tracé op te vangen." Alternatieven zoals de trein zijn duurder voor de gebruiker en beperkt in capaciteit en frequentie en worden niet versterkt - zoals ook bleek een vorige mondelinge vraag van Gents gemeenteraadslid Stijn De Roo (cd&v) over dit topic.

Tegelijk blijft een structureel alternatief via de fiets vandaag dode letter. Eerder werd beloofd dat vóór de grote werken aan de R4 een veilige fietsverbinding tussen Evergem en Wondelgem gerealiseerd zou worden. Ik ontving een voorstel van een burger die voorstelt om tijdens de onderbreking van de tram een veilige tijdelijke fietscorridor over de R4 te voorzien op de ongebruikte trambedding. Dit zou in combinatie met aangepaste signalisatie en oversteektijdstippen aan kruispunten een veiliger alternatief kunnen vormen voor fietsers.

Stijn stelde hierover enkele opvolgvragen aan de bevoegde schepen:

  1. Erkent de schepen dat de bereikbaarheid van onze stad vanuit Wondelgem, Evergem en het Meetjesland de komende jaren onder een enorme druk zal staan?
  2. Acht de schepen de aangekondigde maatregelen voldoende om de mobiliteit tussen Wondelgem, Evergem en Gent te waarborgen tijdens de vier jaar durende tramonderbreking en de overlappende werven aan de Wiedauwkaai en de R4?
  3. Werd een betere spreiding of fasering van de noodzakelijke werken overwogen?
  4. Welke concrete flankerende maatregelen voorziet de Stad Gent om de doorstroming van de vervangbussen te garanderen?
  5. Waarom wordt bij de mededelingen van Gent op Weg niet gesproken over een overstap op de fiets?
  6. Is de Stad bereid om samen met De Lijn en AWV het voorstel te onderzoeken om de ongebruikte trambedding tijdelijk in te richten als veilige fietsverbinding tussen Wondelgem en Evergem, met aangepast lichtregime aan de kruispunten?
  7. Wat is de stand van zaken van de beloofde veilige fietsverbinding (onderdeel van o.a. F42) tussen Evergem en Wondelgem? Worden delen hiervan versneld gerealiseerd vóór de zwaarste hinder zich aandient?

Schepen Vandenbroucke antwoordde:

“Ik ga van start met ten volle te erkennen dat de bereikbaarheid van Gent vanuit Wondelgem, Evergem en het Meetjesland de komende jaren inderdaad onder zware druk komt te staan. En ik ben daar ook heel duidelijk over geweest, zowel tijdens het persmoment op 19 mei over de maatregelen van De Lijn, als op het infomoment met de bewoners uit de Poperingestraat over de heraanleg van die straat. De combinatie van de onderbreking van tramlijn 2 en meerdere grote werven zoals de Wiedauwkaai en de R4 zal een aanzienlijke impact hebben op de mobiliteit in die regio.

Er gebeuren heel wat werken in die regio omdat ze jaren aan een stuk niet gebeurd zijn en daarom mogen we dus blij zijn dat ze nu wel gebeuren. Echter wordt het niet gemakkelijk voor de mensen in het noorden van Gent en iedereen die daar moet passeren. Ook met alle mogelijke Minder Hinder-maatregelen zal iedereen zich moeten aanpassen waar en wanneer mogelijk. Op het persmoment van 19 mei werden vervangende maatregelen voorgesteld. Op de website van Gent Op Weg kan u deze in detail raadplegen. Samengevat komt het erop neer dat er een aantal buslijnen gebundeld worden op het traject in de nabijheid van de tramroute en de frequentie ervan sterk wordt verhoogd, zodat het aanbod dat van een tram benadert. Qua capaciteit maakt De Lijn zich sterk dat ze daarmee effectief zeer dicht de capaciteit van een tram benadert, maar qua comfort zal het natuurlijk nooit hetzelfde zijn als een tram, daar moeten we ook eerlijk in zijn.

Daarnaast biedt de trein een alternatief tussen Evergem en Gent. Reizigers kunnen gebruikmaken van de City Pass. Dat is een voordelig abonnement om de combinatie te maken van trein, tram en bus in de bredere Gentse regio. Ik heb al een paar keer gevraagd aan de NMBS om daar wat meer actie op in te zetten om dat bekend te maken, want volgens mij zijn er heel veel mensen die dat product niet kennen. De NMBS heeft ondertussen laten weten dat er voldoende capaciteit is om de extra reizigers die voor de trein zouden kiezen op te vangen en er ook de mogelijkheid zou zijn om die capaciteit uit te breiden. Dit gaat dan eerder over treinstellen dan frequentie.

De aangekondigde maatregelen zijn bedoeld om de continuïteit van het openbaar vervoer te verzekeren. Doorstroming van de vervangbussen is inderdaad daarbij een belangrijk aandachtspunt. Ik heb daarover eind juni een bijeenkomst gepland met alle betrokken diensten die momenteel werken aan de oplossingen die nodig zijn om de doorstroming van die bussen te garanderen. Wellicht zal gewerkt worden met een zogenaamde escalatiematrix die de maatregelen op- of afschaalt naargelang de reële verkeerssituaties en gebruikerservaringen. Het uitgangspunt daarbij is niet om meteen met een kanon te schieten, maar eerder als een scherpschutter te werk te gaan, precies doelgericht en aangepast aan de situatie op het terrein, om de hinder zo beheersbaar mogelijk te houden tijdens deze uitdagende jaren.

De afstemming tussen de verschillende werven is maximaal gebeurd via het coördinatieplatform Gent Op Weg, waar alle betrokken partners aan tafel zitten. De lijn, AWV, de Werkvernootschap, Stad Gent, Evergem, Zelzate enzovoort. Een andere fasering is dus grondig onderzocht maar bleek niet haalbaar zonder bijkomende vertragingen of kosten.

Wat betreft Gent Op Weg en de communicatie over de overstap op de fiets ging het persmoment op 19 mei effectief ook over de inkorting van tramlijn T2. En de focus daar was expliciet om de voorgestelde oplossingen als alternatief voor die openbare vervoersverbinding toe te lichten. Tegelijkertijd wordt in die communicatie ook expliciet opgeroepen om de omgeving met de wagen te vermijden, wat natuurlijk ook een oproep is om bijvoorbeeld ook de fiets te gebruiken. In andere communicatie hanteert Gent Op Weg steeds het STOP-principe. Alternatieven voor voetgangers en fietsers worden altijd als eerste gecommuniceerd. Het klopt wel dat voetgangers en fietsers vaak lokale omleidingsroutes moeten volgen. In de bereikbaarheidsfiches stellen we ook fietsroutes voor die een groter gebied omvatten en dus lokale werven overstijgen. De websites van Gent Op Weg en de stad zelf kunnen voor de beschikbare alternatieven geraadpleegd worden.  Gent op Weg is ook bezig met de verspreiding van een infokrant die ook de rol van de fiets als alternatief benadrukt. Hierin staan vlotte routes voor fietspendelaars en een artikel “Fietsen naar het werk in Gent, ook tijdens de werken”, met daarbij ook een link naar de website waar de verschillende fietsroutes plaatsvinden. Dus met andere woorden, de fiets als alternatief wordt absoluut ook meegenomen in de communicatie van Gent Op Weg.

Ook heb ik op het dagelijks bestuur van de vervoerregioraad ervoor gepleit om extra bluebikes te plaatsen aan het veer van Langerbrugge, waarvan de vaarfrequentie trouwens ook verhoogd wordt om meer mensen te kunnen vervoeren. Volgende week ligt dat voorstel op tafel in de vervoerregioraad. Ik hoop dan te kunnen melden dat men daar mij in gevolgd is. Dat is opnieuw wat extra aanbod om over te stappen op de fiets in combinatie met het veer bijvoorbeeld.

In verband met de vraag over de ongebruikte trambedding als tijdelijke fietsverbinding zijn er al verregaande plannen om de ongebruikte trambedding tussen Evergem en de Schouwingstraat tijdelijk in te richten als fietspad in combinatie met een aparte busbedding. Dit voorstel wordt verder uitgewerkt in overleg met bevoegde partners met bijzondere aandacht voor veiligheid en doorstroming. Voor andere delen, zoals het grootste deel op het Gentse grondgebied, is dat wel een stuk moeilijker: daar ligt enkel ballast en is asfaltering omgevingsvergunningsplichtig. Dit is zeker niet op korte termijn haalbaar. Daarnaast stelt zich de vraag of het wenselijk is om zo een oppervlakte te verharden. Op het deel van de trambedding in Heinakker-Schouwingstraat is fietsen momenteel al toegelaten.

Ten slotte hebben we geen concrete info om te antwoorden op de laatste vraag. Een deel van de verbinding met name de fietsbrug naast de spoorbrug over de R4 wordt aangelegd binnen het project R4WO en zal dus zeker niet voor de start van de grote hinder beschikbaar zijn. Maar inzake het R4WO is het in principe wel zo dat fietsverbindingen prioritair worden aangelegd. Al hebben we geen zicht op de concrete timing daarvan.”

Stijn De Roo: “Ik vraag zowel aan de vervoerregioraad, De Lijn, de NMBS als de Werkvennootschap om alternatieven uit te werken om de druk te verlichten. Aandacht voor veilige fietsverbindingen en kwaliteitsvol vervangend openbaar vervoer via bus en trein is daarbij essentieel.”

Je kan de tussenkomst van Stijn hier bekijken.

Nieuws

46% van de Gentse straatverlichting wordt 's nachts gedimd

Gent dimt sinds 1 april 2026 bijna de helft van haar straatverlichting ’s nachts tot 50%. Per maand levert dat een besparing op van ca. 13.000 euro. Dat blijkt uit informatie die gemeenteraadslid Stijn De Roo (cd&v) opvroeg bij schepen Vandenbroucke (Voor Gent). Volgens de schepen merkt niemand het verschil bij een dimregime van 50%.

Vlaams leidingwater is veilig voor consumptie

De Vlaamse overheid gebruikt gezondheidskundige advieswaarden om concentraties van schadelijke stoffen in de omgeving af te toetsen. Dergelijke gezondheidskundige risico-inschattingen gebeuren in milieugezondheidskundige aandachtsgebieden, bij incidenten of in een milieueffectrapportage (MER).

Stad Gent wil plezierhaven aan Houtdok "zo snel mogelijk realiseren"

De stad Gent en De Vlaamse Waterweg plannen een nieuwe jachthaven aan het Houtdok in Gent. Die willen ze bovendien "zo snel mogelijk" realiseren, blijkt na een vraag van gemeenteraadslid en Vlaams volksvertegenwoordiger Stijn De Roo (cd&v) aan Vlaams minister van Mobiliteit Annick De Ridder (N-VA).