In het Vlaams Parlement stelde Vlaams volksvertegenwoordiger Stijn De Roo al meerdere vragen over de bestrijding van de Aziatische hoornaar en dit zowel aan minister van Omgeving Demir, als aan ministere van Landbouw Jo Brouns. Hij ondervroeg in de commissievergadering van het Vlaams Parlement minister Demir over de stand van zaken van de reeds lang beloofde beheerregeling.
Hij hoopt dat de minister haar belofte om de beheerregeling voor de zomer klaar te hebbe, waarmaakt. Het is de hoogte tijd.
Vlaanderen moet voor de bestrijding van de Aziatische hoornaar gaan en dit zowel voor de imkerij, als voor de natuur. De Aziatische hoornaars roven hele bijenkasten van imkers leeg. Dat heeft grote gevolgen voor ons ecosysteem, want bijen zijn van groot belang voor onze voedingsgewassen.
Gegeven de opmars van de Aziatische hoornaar en het gevaar voor de bijenpopulatie, stelde fractievoorzitter Stijn De Roo hierover volgende vragen aan de burgemeester:
- Wat is de evolutie van de interventies van de brandweer in Gent voor de jaren 2019, 2020, 2021, 2022 en 2023?
- Is het mogelijk de verwijdering van nesten van de Aziatische Hoornaar door de Gentse brandweer gratis te maken? Indien nee, waarom niet?
De burgemeester antwoordde:
"De Hulpverleningszone Centrum heeft volgende informatie bezorgd betreffende de bestrijding van de Aziatische hoornaar.
Betreffende het aantal interventies per jaar is het moeilijk om exacte cijfers geven. Sinds 2022 wordt het aantal meldingen vrij correct geregistreerd door de burger in het e-loket en genoteerd door de manschappen in het verslag, maar daarvoor werd dit amper bijgehouden. Daarbij komt nog dat in 2021-2022 de oproep werd gedaan om (nesten van) Aziatische hoornaars te melden via vespa-watch.
Het Vlaams Bijeninstituut, in opdracht van de Vlaamse overheid, stuurde dan opdrachten tot verdelging van hoornaarsnesten door naar de brandweer, maar even goed naar private verdelgers. Ook in Gent. Niet alle verdelgingen van hoornaarsnesten in Gent zijn bijgevolg uitgevoerd door de brandweer. De brandweer heeft geen zicht op deze aantallen.
De lijst met cijfers die de Brandweerzone voor Gent uit het registratiesysteem kon halen:
| Jaar |
Aantal wespenmeldingen met Aziatische hoornaars |
| 2019 |
4 |
| 2020 |
1 |
| 2021 |
1 |
| 2022 |
93 |
| 2023 |
63 |
Wat de tweede deelvraag betreft, kan verwezen worden naar de nieuwsbrief van VVSG gepubliceerd op 8 juni 2023.
De opsporing en de verdelging van de Aziatische hoornaar is een Vlaamse bevoegdheid. De voorbije jaren (2021-2022) had het Agentschap Natuur en Bos en het Departement Landbouw en Visserij voor de opvolging en coördinatie hiervan een beheersovereenkomst afgesloten met het Vlaams Bijeninstituut (VBI). Aan de burgers werd gevraagd een (nest van een) Aziatische hoornaar te melden op Vespa-Watch (www.vespawatch.be). Het VBI zorgde voor de coördinatie en stuurde opdrachten door naar de brandweer. De brandweer werd hiervoor vergoed door de Vlaamse overheid. De burger kreeg hier geen factuur voor.
De beheersovereenkomst is begin dit jaar gestopt. Het is niet duidelijk wie voortaan de verdelging van de Aziatische hoornaar coördineert op een hoger niveau. Daar moet Vlaanderen nog klaarheid over scheppen.
Eerder dit jaar besliste het Vlaamse Agentschap Natuur en Bos dat het terugdringen van het aantal nesten niet meer mogelijk is. Het zou enkel nog ingrijpen bij de gevaarlijke nesten in natuurgebied. Hierdoor zal onder meer de brandweer moeten instaan voor de verdelging op openbaar terrein en op privaat terrein. Gezien de exponentiële stijging van het aantal nesten en gezien het feit dat Agentschap Natuur en Bos zelf zijn verdelging drastisch terugschroeft, zal al het extra werk grotendeels op de brandweer komen te vallen. De middelen om deze te bestrijden zijn echter niet mee gestegen.
Netwerk Brandweer en VVSG hebben een brief gericht aan bevoegd minister Demir met de vraag om tot een oplossing te komen voor deze problematiek die zowel voor de lokale besturen, de brandweer, als de burger haalbaar en betaalbaar is.
Onze zone heeft de voorbije jaren kennis opgebouwd en materiaal aangekocht. De zoneraad heeft ervoor gekozen om de dienst – Aziatische hoornaars verdelgen – te blijven aanbieden. Gezien dit echter niet tot de kerntaken van de brandweer behoort, moet de hulpvrager betalen voor de dienstverlening. (Zie artikel 178,1° van de Wet civiele veiligheid en het KB van 25 april 2007 tot vaststelling van de opdrachten van de hulpdiensten die kunnen verhaald worden en diegene die gratis zijn).
Het is betalend voor de burger die de dienstverlening vraagt op privéterrein (40 euro) vanuit het idee dat het geen wettelijke opdracht is voor de brandweer maar ook omdat het kan uitgevoerd worden door een professionele dienstverlener (geen concurrentieverstoring). Bij tussenkomst van de brandweer op openbaar terrein is er nog steeds een vergoeding voorzien vanuit het Agentschap Natuur en Bos. Dat blijft dus gratis voor de melder.
Burgers kunnen een nest Aziatische hoornaars vanaf dit jaar melden via het e-loket van Brandweerzone Centrum op www.bwzc.be. Dat gebeurt op dezelfde manier als een ander wespennest. Verschillende gemeenten (en Vespa-Watch) verwijzen al door naar de brandweer.
Voor het verdelgen van wespennesten (zo ook het nest van de Aziatische hoornaar) is op grond van het retributiereglement van Brandweerzone Centrum een retributie verschuldigd van 40 euro. Dit tarief wordt gehanteerd sinds 2015 en is tot nu toe ongewijzigd gebleven."